Reeds in de tweede helft van de 17de eeuw, doch met name in de 18de eeuw werd ook luxer gebruiksgoed en sieraardewerk gemaakt, dat geheel met tinglazuur is bedekt. De schotels en borden werden daarbij in kokers gebakken en vertonen daardoor slechts aan de achterzijde baksporen. We spreken van schotels, als nog een (smalle) standring aanwezig is; borden hebben geen standring. In Delft kwam deze produktie tot zeer grote bloei in tientallen fabrieken; het begrip delfts aardewerk is hiervan afkomstig, doch is eigenlijk een algemene benaming voor geheel met tinglazuur bedekt aardewerk. Het friese produkt zou je dus ook fries delfts kunnen noemen.
Bovengenoemde produkten vatten we samen onder de naam faience; dit woord is afgeleid van Faenza (stad in Italië, waar in de 15de-16de eeuw al aardewerk werd gemaakt). Opmerkelijk is wel dat de friese sierschotels nog vaak op de majolica manier werden uitgevoerd, dus met loodglazuur aan de achterzijde. De friese produktie van faience was beperkt, doch hiervan is redelijk veel gaaf bewaard gebleven. In tegenstelling tot delfts is friese faience niet voorzien van een fabrieksmerk; dit wordt in Friesland pas aan het einde van de 19de eeuw ingevoerd. Daarentegen werden friese produkten wel vaak gedateerd.
Van een aantal plateelschilders zijn de namen bekend; enkelen kunnen zelfs herkend worden aan hun "handschrift". Voorbeelden hiervan zijn:
Het friese assortiment was zeer groot: schotels, borden, stoofjes, testen, komforen, ketels, onderzetters, dienbladen, stooftegels, vergieten (vis en fruit), platen, roompotten, tuitpotjes, boterpotten, apothekerspotten, tabakspotten, zeven-orenpotten, mosterdpotjes, voorraadpotten, zeepbakjes, spaarvarkens, spaarpotten, kommen, terrines, papkommen, kwispedoren, theebusjes, hondjes, muiltjes, tulpenvazen, dekschalen, steelpannetjes, melkkommen enz.
In het Harlinger Aardewerk Museum zijn ongeveer 400 stuks friese faience aanwezig.
(foto faience schotel - foto spaarpot - stooftegel)
Bovengenoemde produkten vatten we samen onder de naam faience; dit woord is afgeleid van Faenza (stad in Italië, waar in de 15de-16de eeuw al aardewerk werd gemaakt). Opmerkelijk is wel dat de friese sierschotels nog vaak op de majolica manier werden uitgevoerd, dus met loodglazuur aan de achterzijde. De friese produktie van faience was beperkt, doch hiervan is redelijk veel gaaf bewaard gebleven. In tegenstelling tot delfts is friese faience niet voorzien van een fabrieksmerk; dit wordt in Friesland pas aan het einde van de 19de eeuw ingevoerd. Daarentegen werden friese produkten wel vaak gedateerd.
Van een aantal plateelschilders zijn de namen bekend; enkelen kunnen zelfs herkend worden aan hun "handschrift". Voorbeelden hiervan zijn:
- Dirk Danser, 2de-3de kwart 18de eeuw, Harlingen
- Pals Karsten, 2de helft 18de eeuw, Harlingen
- Jan Eelkes, 2de helft 18de eeuw, Harlingen
- Pytter Ruurds, 2de helft 18de eeuw, Harlingen
- Sybren Taekeles, 2de helft 18de eeuw, Bolsward
- Gatse Sytses, 2de helft 18de eeuw, Makkum
- fam. Ten Zweege, 19de eeuw, Makkum
- Adam Sybel, eind 18de eeuw, Makkum (Kingma)
- Poppe Meinsma, 1ste kwart 19de eeuw, Makkum (Kingma)
Het friese assortiment was zeer groot: schotels, borden, stoofjes, testen, komforen, ketels, onderzetters, dienbladen, stooftegels, vergieten (vis en fruit), platen, roompotten, tuitpotjes, boterpotten, apothekerspotten, tabakspotten, zeven-orenpotten, mosterdpotjes, voorraadpotten, zeepbakjes, spaarvarkens, spaarpotten, kommen, terrines, papkommen, kwispedoren, theebusjes, hondjes, muiltjes, tulpenvazen, dekschalen, steelpannetjes, melkkommen enz.
In het Harlinger Aardewerk Museum zijn ongeveer 400 stuks friese faience aanwezig.
(foto faience schotel - foto spaarpot - stooftegel)
| terug naar: tinglazuur aardewerk | terug naar boven |
